Bryjarka — co to za szczyt? Jak do niego dotrzeć?

Szczyt Bryjarka górujący nad Szczawnicą wygląda na mapach turystycznych dość niepozornie. Tymczasem góra jest bardzo ciekawa, ponieważ tworzą ją między innymi skały magmowe. Co warto wiedzieć o Bryjarce w Pieninach? Jaki szlak turystyczny na Bryjarkę pozwoli nam najszybciej się na niej znaleźć? Podpowiadamy.

Bryjarka - co to za góra? 

Bryjarka, ten niby niepozorny szczyt, wznoszący się na wysokość 679 metrów n.p.m. w rzeczywistości jest bardzo ciekawy. Zaliczamy go bowiem do najsłynniejszych wulkanów w Pieninach i okolicach, zaraz obok góry Wdżar i masywu Jarmuta. 

Bryjarka w Pieninach tak naprawdę jest zaliczana do Pasma Radziejowej, które z kolei leży w Beskidzie Sądeckim. Ponieważ jednak wzniesienie góruje nad Szczawnicą, wiele osób wybiera się na nie podczas pobytu w Pieninach. 

Bryjarka w Pieninach - pochodzenie tego szczytu interesuje wielu turystów 

Bryjarka jest dobrze widoczna z Palenicy. Ten niewybitny szczyt może się pochwalić bardzo ciekawą historią. Wyróżnia go wulkaniczne pochodzenie i obecność rzadkich skał magmowych – trzeciorzędowych andezytów pienińskich skaleniowo-amfibolowych [1] [2] [3]. 

Jeśli interesujesz się górami wulkanicznymi, sprawdź też ten artykuł: Wulkany w Polsce — w Pieninach także je znajdziesz! 

Bryjarka w Pieninach to miejsce, z którego wypływają wody mineralne, tak istotne dla uzdrowiskowego charakteru miasta Szczawnica. Do szczytu nawiązuje herb miasta Szczawnica, przedstawiający symbol bijącego źródła i górę z krzyżem, rozdzielone srebrną linią (Dunajcem) [4]. Ta trójskalista góra to właśnie Bryjarka. Na jej szczycie w 1902 roku postawiono metalowy krzyż.

Szlak na Bryjarkę - jak się tam dostać? 

Najkrótszy szlak na Bryjarkę prowadzi ze Szczawnicy. Spacer z centrum pod krzyż zajmie około 45 minut, do pokonania mamy niecałe 2 kilometry. Trasa prowadzi dość jednostajnie do góry i nawet osoby ze słabszą kondycją nie będą miały problemu z jej pokonaniem. 

Szlak turystyczny na Bryjarkę warto podjąć między innymi ze względu na rozpościerające się z góry widoki. Ze szczytu widać Szczawnicę, Małe Pieniny oraz Pieniny Właściwe, na czele z Wysoką, Jarmutą, Wysokim Wierchem, Magurą Spiską i Palenicą. Kawałek dalej, ku Bereśnikowi na turystów też czeka przepiękna panorama na Pieniny (w tym Sokolicę i Trzy Korony) oraz Tatry Słowackie. 

Wycieczkę na Bryjarkę warto wydłużyć o wędrówkę na pobliski szczyt Bereśnik wznoszący się na wysokość 843 metrów n.p.m. Zejść możemy czarnym i następnie niebieskim szlakiem turystycznym, przez wodospad Zaskalnik. Cała pętelka zajmie około 3 godzin, nie licząc czasu poświęconego na robienie zdjęć oraz przerwy na odpoczynek lub posiłek w schronisku górskim na trasie. 

Szlak turystyczny na Bryjarkę - gdzie nocować? 

Ponieważ Bryjarka w Pieninach góruje nad Szczawnicą, najlepiej zarezerwować nocleg właśnie w tej miejscowości lub na jej obrzeżach. Doskonałym pomysłem będzie wizyta w schronisku PTTK Orlica, ponieważ znajduje się ono bliżej najpopularniejszych atrakcji Pienin oraz szlaków turystycznych. To właśnie stąd turyści ruszają na Sokolicę, do Czerwonego Klasztoru lub ku grani Małych Pienin i wąwozowi Homole. Naszą ofertę można sprawdzić tutaj: https://www.orlica.com/oferta. 

Bryjarka w Pieninach - jakie inne atrakcje zwiedzić w okolicy? 

Gdy chcemy podjąć szlak na Bryjarkę warto przyjechać w Pieniny na dłużej i uwzględnić w planie także inne okoliczne atrakcje. Niezapomniene wspomnienia pozostawi spływ Dunajcem z flisakami - o tym, kiedy startuje sezon, pisaliśmy w artykule Spływ Dunajcem — kiedy można korzystać z tej atrakcji?. Warta odwiedzenia jest nie tylko Szczawnica, ale także pobliska urocza miejscowość Krościenko nad Dunajcem. 

Zapalonym turystom polecamy szlak na Wysoką. Ze schroniska PTTK Orlica jest blisko na przystanek, z którego odjeżdżają regionalne busiki. Z ich pomocą dojedziemy do wsi Jaworki w kilkanaście minut i następnie ruszymy przez słynny wąwóz Homole ku szczytowi z Korony Gór Polski. Zarówno z Orlicy, jak i z miejscowości Krościenko lub Sromowce Niżne możemy się wdrapać na Trzy Korony. Pamiętajmy jednak o tym, że szlak z jednej strony wymaga przeprawienia się łodzią i taka przeprawa jest czynna jedynie w określonych miesiącach w roku. 

Jeśli chodzi o spokojniejsze trasy w rejonie Bryjarki i Pienin, polecamy spacer Białą Wodą. Osoby, którym zależy na szybkim dostaniu się na jakiś szczyt i pięknych widokach, zainteresuje także kolej linowa na Palenicę. Zapraszamy do skorzystania z całej gamy atrakcji, jakie oferują Pieniny! 

Fot. Jerzy Opioła, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons

Źródła: 

1. https://pl.wikipedia.org/wiki/Bryjarka [Dostęp: 19.02.2024 r.]
2. https://geotyda.pl/miejsca/knt/bryjarka.php [Dostęp: 19.02.2024 r.]
3. Vončina, G., Wawrzczak, M., Betleja, L., Kozik, J., Koscielniak, R., Chachuła, P. (2014). Bryjarka Hill in Szczawnica (Beskid Sądecki Mts, Western Carpathians, Poland) - a Natural and Cultural Focus. Acta Musei Silesiae, Scientiae Naturales 63: 111-122. 
4. https://pl.wikipedia.org/wiki/Herb_Szczawnicy [Dostęp: 19.02.2024 r.]